Фигыль юнәлешләре (кайтым, төшем, уртаклык) - Залоги глагола
Төчкер - Чихни
Күз камашу - Щуриться
Авырый - Болеет
Тилгән - Коршун
Курк - Бойся
Гадәт - Привычка
Кил - Приходи
Төтен - Дым
Барлыкка килү - Появляться
Яса - Сделай
Көймә - Лодка
Ак - Теки (течь)
Баз - Погреб
Бәрәңге - Картофель
Чык - Выходи
Сорау - Вопрос
Озак - Долго
Жимер - Разрушай
Төш - Сон, обед, слезь
Уян - Проснись
Уйна - Играй
Азак - Конец
Бие - Танцуй
Укы - Читай
Аяк - Нога
Ай - Луна
Сөлге белән сөртенергә кирәк
Мин чирләдем, иртәгә табибка күренәм
Мин иртән торам һәм юуынам
Возвратный залог (кайтым): форма глагола, обозначающая действие, которое исполнитель направляет на самого себя. Исполнитель (одушевлен) и объект действия — это одно и то же лицо. Аффиксы ын/-ен, н
Ул президент булып сайланды
Дөньяда күп китаплар языла
Казанда бик күп биналар салына
Страдательный залог (төшем): форма глагола, указывающая на то, что подлежащее не выполняет действие само, а испытывает его на себе. Исполнитель либо не известен, либо не важен. Аффиксы -ыл/-ел/-л или -ын/-ен/-н
В татарском языке пять залогов: основной - без аффиксный (төп юнәлеш); возвратный (кайтым юнәлеше); страдательный (төшем юнәлеше); совместный (уртаклык юнәлеше); понудительный (йөкләтү юнәлеше). Каждый залог имеет свои характерные аффиксы.
Важный нюанс! Иногда глаголы в страдательном залоге используют аффиксы ын/-ен/-н, однако по смыслу они не меняют свой залог. Это относится к глаголам основа которых оканчивается на -л, -ла, -лә. Например, бүл+ен - страдательный залог, башла+н - страдательный залог, сал+ын (юл салынсын) - страдательный залог
Син татарча сөйләшәсеңме?
Балалар театрда көлешәләр
Без аның белән телефонда язышабыз
Совместный залог (уртаклык): означает совместное действие двух или нескольких субъектов, помощь или содействие кому-либо в исполнении работы. Аффиксы -ыш/-еш/-ш
Син татарча сөйләшәсеңме?
Балалар театрда көлешәләр
Без аның белән телефонда язышабыз
Понудительный залог: означает побуждение к действию повелением, принуждением или содействием. Аффиксы -дыр/-дер, -тыр/-тер, -т
Төштән соң тышка чыгарга уйлыйбыз
Сез кая кадәр барырга телисез?
Сәгать ничәдән бирле ашамадың?
Кичен бераз телевизор караганнан соң йокларга ятам
Мәктәптән соң кинога барасызмы?
Кайчаннан бирле татар телен өйрәнәсең?
2000 нче елдан бирле шофер булып эшлим
Кайчаннан бирле Казанда яшисең?
Көннән көн яңгырлар арта бара
Мин сәгать уннан сәгать икегә кадәр китапханәдә булам
Это не весь перечень аффиксов. Есть еще -гыз/-гез, -ар/-әр, -ыр/-ер
Их мы изучим в следующих уроках